Türk futbolunda hakem kararları uzun süredir tartışmaların merkezinde yer alıyor. Ancak soruşturma dosyasına yansıdığı bildirilen mesajlaşmalar, tartışmayı tribün yorumlarının ötesine taşıdı. İddialara göre Merkez Hakem Kurulu Başkanı Ferhat Gündoğdu ile Süper Lig hakemi Yasin Kol arasında, belirli karşılaşmalarda görev yapacak hakem ve görüntülü yardımcı hakem kadroları konuşuldu.

Dosyaya Giren Mesajların Yarattığı Sarsıntı

26 Mayıs 2025 tarihli olduğu aktarılan yazışmalarda Yasin Kol’un, içinde kendi adının da bulunduğu bir listeyi Gündoğdu’ya ilettiği ve son kararı kurula bıraktığını belirttiği öne sürüldü. Görüşmenin devamında bazı isimlerin değiştirilmesi, Özgür Yankaya’nın görevlendirilmesi ve VAR ekibinin oluşturulması üzerine değerlendirmeler yapıldığı bildirildi.

Mesajların en çok tartışılan bölümünde, Gündoğdu’nun Özgür Yankaya’nın yanındaki AVAR görevlisini sorduğu, Kol’un ise Atilla isimli hakemi önerdiği aktarıldı. Ardından VAR ve AVAR görevlerinin hangi isimler arasında paylaşılacağına ilişkin bir plan oluşturulduğu iddiası gündeme geldi.

Bu kayıtların hukuki anlamı, soruşturmanın ve yargı sürecinin sonunda netleşebilir. Yasin Kol’un suçlamaları kabul etmediği belirtilirken, henüz kesinleşmiş bir mahkeme kararı bulunmadığı da göz ardı edilmemeli. Buna rağmen aktif bir hakemle kurul başkanı arasında atama konuşulması, tarafsızlık algısını ciddi biçimde zedeliyor.

Neden Sadece Bir Hakem Tartışması Değil?

Hakem atamalarının güvenilirliği, futbol müsabakalarının sonucundan bağımsız olarak ligin bütünlüğünü etkiler. Taraftarlar, kulüpler ve futbolcular kararların önceden belirlenmiş nesnel ölçütlere dayandığını bilmek ister. Bu güven ortadan kalktığında, doğru kararlar bile şüpheyle karşılanır.

Normal işleyişte görevlendirmelerde performans değerlendirmeleri, gözlemci raporları ve kurumsal kriterler dikkate alınmalıdır. Aktif bir hakemin aynı süreçte isim önermesi ya da değişiklik talep etmesi iddiası, bu kuralların nasıl uygulandığına dair soru işaretleri doğuruyor.

• Atama ölçütlerinin kamuoyuna açık olup olmadığı yeniden incelenmeli.
• Hakemlerin görev dağılımına hangi makamların müdahale edebildiği açıklanmalı.
• VAR ve AVAR görevlendirmelerinde denetlenebilir bir kayıt sistemi kurulmalı.
• Soruşturma sürecinde suçluluk kararı verilmeden tüm tarafların savunmaları dinlenmeli.

Kulüplerin ve Kamuoyunun Beklentisi

Yazışma iddiaları sonrasında tartışmanın yalnızca MHK ile sınırlı kalması beklenmiyor. Kulüpler, federasyondan açık ve gecikmeden bir açıklama yapılmasını istiyor. Kulüpler Birliği Vakfı’nın da hakemlik sistemi, disiplin sevkleri ve bahis iddialarıyla bağlantılı gelişmeleri değerlendirmek üzere bir araya geldiği aktarılıyor.

Alt liglerdeki bazı kulüp yöneticilerinin olağanüstü seçim çağrılarına destek verdiği yönündeki iddialar da baskıyı artırıyor. Federasyon yönetiminin sessiz kalması veya toplantıları ertelemesi, krizin daha da büyüdüğü algısını güçlendirebilir.

Federasyonun Önündeki Zor Kararlar

Türkiye Futbol Federasyonu tarafından yeni Merkez Hakem Kurulu’nun oluşturulması için çalışmalar yürütüldüğü ve geçici bir kurul kurulduğu bildirildi. Riva’da yapılması planlanan olağanüstü toplantının ertelenmesi ise yönetimin kriz karşısındaki tutumunu yeniden tartışmaya açtı.

Federasyon Başkanı İbrahim Hacıosmanoğlu’nun, Türk futbolunda biriken sorunların tamamından mevcut yönetimin sorumlu tutulamayacağını belirterek görevinden ayrılmayacağını açıkladığı aktarıldı. Ancak önceki yönetim döneminde oluşturulan yapıların sorumluluğu, yeni yönetimin hesap verme yükümlülüğünü tamamen ortadan kaldırmıyor.

Krizin büyüklüğü, yalnızca birkaç kişinin görevden uzaklaştırılmasıyla ölçülemez. Futbol kamuoyu; soruşturmanın kapsamını, atama süreçlerinin nasıl işlediğini ve benzer iddiaların daha önce incelenip incelenmediğini bilmek istiyor.

Güveni Yeniden Kurmak İçin Ne Yapılmalı?

İlk adım, hakem atamalarında kullanılan kriterlerin açıkça yayımlanması olmalı. Performans puanları, dinlendirme kararları ve VAR görevlendirmeleri belirli bir gecikmeyle kamuoyuna sunulabilir. Böylece hem kişisel verilerin korunması hem de denetim ihtiyacı birlikte gözetilebilir.

VAR konuşmalarının uygun bir zaman aralığından sonra paylaşılması, tartışmalı pozisyonların değerlendirilmesine katkı sağlayabilir. Ayrıca MHK’nin federasyon yönetiminden bağımsız çalışmasını sağlayacak yeni bir yönetişim modeli oluşturulması gerekiyor.

Dürüst biçimde görev yapan yüzlerce hakemin birkaç iddia nedeniyle aynı şüphe altında bırakılmaması da büyük önem taşıyor. Gerçek çözüm, isimleri değiştirmekten çok sistemi şeffaf, ölçülebilir ve bağımsız hale geçirmekten geçiyor.